{"id":449,"date":"2024-09-29T15:27:50","date_gmt":"2024-09-29T15:27:50","guid":{"rendered":"https:\/\/phongtraoduytan.com\/?p=449"},"modified":"2024-09-29T15:27:50","modified_gmt":"2024-09-29T15:27:50","slug":"cuoc-chien-gian-diep-moi-giua-cac-cuong-quoc","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/diendanduytan.com\/?p=449","title":{"rendered":"Cu\u1ed9c chi\u1ebfn gi\u00e1n \u0111i\u1ec7p m\u1edbi gi\u1eefa c\u00e1c c\u01b0\u1eddng qu\u1ed1c"},"content":{"rendered":"\n<figure class=\"wp-block-image aligncenter size-full\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/phongtraoduytan.com\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/449-The-New-Spy-Wars.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-450\"\/><\/figure>\n\n\n\n<p>T\u00e1c gi\u1ea3: Calder Walton<\/p>\n\n\n\n<p><em>Trung Qu\u1ed1c v\u00e0 Nga \u0111\u00e3 s\u1eed d\u1ee5ng c\u00e1c c\u01a1 quan t\u00ecnh b\u00e1o \u0111\u1ec3 l\u00e0m suy y\u1ebfu M\u1ef9 nh\u01b0 th\u1ebf n\u00e0o?<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>Chi\u1ebfn tranh L\u1ea1nh ch\u01b0a bao gi\u1edd k\u1ebft th\u00fac. Ch\u00ed \u00edt th\u00ec \u0111\u00f3 l\u00e0 quan \u0111i\u1ec3m c\u1ee7a T\u1ed5ng th\u1ed1ng Nga Vladimir Putin. D\u1ea5u hi\u1ec7u r\u00f5 r\u00e0ng nh\u1ea5t cho th\u1ea5y \u0110i\u1ec7n Kremlin v\u1eabn ti\u1ebfp t\u1ee5c cu\u1ed9c chi\u1ebfn v\u0129 \u0111\u1ea1i ch\u1ed1ng l\u1ea1i ph\u01b0\u01a1ng T\u00e2y ngay c\u1ea3 sau khi Li\u00ean X\u00f4 s\u1ee5p \u0111\u1ed5 l\u00e0 ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng c\u1ee7a c\u00e1c c\u01a1 quan t\u00ecnh b\u00e1o v\u00e0 an ninh Nga. Th\u00f4ng qua c\u00e1c chi\u1ebfn d\u1ecbch c\u1ee7a m\u00ecnh, v\u00e0 qua quy\u1ec1n l\u1ef1c to l\u1edbn m\u00e0 h\u1ecd n\u1eafm gi\u1eef trong x\u00e3 h\u1ed9i Nga, h\u1ecd \u0111\u00e3 ti\u1ebfp t\u1ee5c nh\u1eefng g\u00ec m\u00e0 t\u00ecnh b\u00e1o Li\u00ean X\u00f4 \u0111\u00e3 b\u1ecf d\u1edf. K\u1ec3 t\u1eeb n\u0103m 1991, c\u00e1c c\u01a1 quan n\u00e0y \u0111\u00e3 b\u1ecb th\u00fac \u0111\u1ea9y b\u1edfi m\u1ed9t chi\u1ebfn l\u01b0\u1ee3c ph\u1ee5c th\u00f9, nh\u1eb1m l\u00e0m cho n\u01b0\u1edbc Nga v\u0129 \u0111\u1ea1i tr\u1edf l\u1ea1i v\u00e0 \u0111\u1ea3o ng\u01b0\u1ee3c tr\u1eadt t\u1ef1 qu\u1ed1c t\u1ebf do M\u1ef9 l\u00e3nh \u0111\u1ea1o sau Chi\u1ebfn tranh L\u1ea1nh. Cu\u1ed9c chi\u1ebfn c\u1ee7a Putin \u1edf Ukraine l\u00e0 k\u1ebft c\u1ee5c \u0111\u1eabm m\u00e1u c\u1ee7a chi\u1ebfn l\u01b0\u1ee3c \u0111\u00f3.<\/p>\n\n\n\n<p>Trung Qu\u1ed1c c\u0169ng \u0111ang t\u00ecm c\u00e1ch \u0111\u1ea3o ng\u01b0\u1ee3c k\u1ebft qu\u1ea3 c\u1ee7a Chi\u1ebfn tranh L\u1ea1nh. Th\u00f4ng qua li\u00ean minh \u201ckh\u00f4ng gi\u1edbi h\u1ea1n\u201d \u0111\u01b0\u1ee3c tuy\u00ean b\u1ed1 ngay tr\u01b0\u1edbc th\u1ec1m cu\u1ed9c x\u00e2m l\u01b0\u1ee3c Ukraine c\u1ee7a Nga, Putin v\u00e0 nh\u00e0 l\u00e3nh \u0111\u1ea1o Trung Qu\u1ed1c, T\u1eadp C\u1eadn B\u00ecnh, \u0111ang c\u1ed1 g\u1eafng thay \u0111\u1ed5i h\u1ec7 th\u1ed1ng qu\u1ed1c t\u1ebf \u2013 v\u00e0 h\u1ecd \u0111ang d\u1ef1a r\u1ea5t nhi\u1ec1u v\u00e0o c\u00e1c c\u01a1 quan t\u00ecnh b\u00e1o \u0111\u1ec3 l\u00e0m \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111i\u1ec1u \u0111\u00f3. C\u00e1c c\u01a1 quan gi\u00e1n \u0111i\u1ec7p c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0m \u0111i\u1ec1u m\u00e0 c\u00e1c nh\u00e1nh kh\u00e1c c\u1ee7a ch\u00ednh ph\u1ee7 kh\u00f4ng th\u1ec3: tri\u1ec3n khai c\u00e1c ch\u00ednh s\u00e1ch \u0111\u1ed1i ngo\u1ea1i kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1eeba nh\u1eadn. C\u1ea3 t\u00ecnh b\u00e1o Nga v\u00e0 Trung Qu\u1ed1c \u0111\u1ec1u l\u00e0m v\u1eady \u0111\u1ec3 \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00e1c m\u1ee5c ti\u00eau theo ch\u1ee7 ngh\u0129a x\u00e9t l\u1ea1i c\u1ee7a h\u1ecd, l\u1ee3i d\u1ee5ng vi\u1ec7c M\u1ef9 b\u1ecb ph\u00e2n t\u00e2m b\u1edfi \u201ccu\u1ed9c chi\u1ebfn ch\u1ed1ng kh\u1ee7ng b\u1ed1\u201d \u0111\u1ec3 g\u00e2y thi\u1ec7t h\u1ea1i cho an ninh qu\u1ed1c gia M\u1ef9, l\u00e0m suy y\u1ebfu c\u00e1c n\u1ec1n d\u00e2n ch\u1ee7 ph\u01b0\u01a1ng T\u00e2y, v\u00e0 \u0111\u00e1nh c\u1eafp c\u00e0ng nhi\u1ec1u b\u00ed m\u1eadt khoa h\u1ecdc v\u00e0 k\u1ef9 thu\u1eadt c\u00e0ng t\u1ed1t.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>NH\u1eeeNG C\u1eacN V\u1ec6 C\u1ee6A SA HO\u00c0NG<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>C\u00e1c c\u01a1 quan t\u00ecnh b\u00e1o c\u1ee7a Nga coi m\u00ecnh l\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi th\u1eeba k\u1ebf tr\u1ef1c ti\u1ebfp c\u1ee7a KGB. D\u00f9 KGB \u0111\u00e3 b\u1ecb gi\u1ea3i t\u00e1n v\u00e0o n\u0103m 1991, nhi\u1ec1u c\u1ef1u s\u0129 quan, v\u00e0 to\u00e0n b\u1ed9 c\u00e1c b\u00ed m\u1eadt, h\u1ed3 s\u01a1, th\u1eadm ch\u00ed c\u1ea3 c\u00e1c \u0111\u1eb7c v\u1ee5 \u1edf ph\u01b0\u01a1ng T\u00e2y \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c chuy\u1ec3n giao cho c\u01a1 quan an ninh m\u1edbi c\u1ee7a Nga, hi\u1ec7n \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1ecdi l\u00e0 FSB, v\u00e0 c\u01a1 quan t\u00ecnh b\u00e1o n\u01b0\u1edbc ngo\u00e0i, SVR. Su\u1ed1t nhi\u1ec1u n\u0103m sau khi Chi\u1ebfn tranh L\u1ea1nh k\u1ebft th\u00fac, t\u00ecnh b\u00e1o Nga v\u1eabn \u0111i\u1ec1u h\u00e0nh c\u00e1c c\u1ef1u \u0111i\u1ec7p vi\u00ean Li\u00ean X\u00f4 \u1edf ph\u01b0\u01a1ng T\u00e2y, bao g\u1ed3m c\u1ea3 s\u0129 quan ph\u1ea3n gi\u00e1n CIA Aldrich Ames v\u00e0 \u0111\u1eb7c v\u1ee5 FBI Robert Hanssen. \u0110\u1ed1i v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi Nga, \u0111\u00f3 ch\u1ec9 l\u00e0 c\u00f4ng vi\u1ec7c th\u01b0\u1eddng l\u1ec7. Gi\u00e1m \u0111\u1ed1c \u0111\u1ea7u ti\u00ean c\u1ee7a SVR, c\u1ef1u s\u0129 quan KGB Yevgeny Primakov, \u0111\u00e3 ti\u1ebfp t\u1ee5c truy\u1ec1n th\u1ed1ng \u00e9p bu\u1ed9c v\u00e0 t\u1ed1ng ti\u1ec1n c\u1ee7a c\u01a1 quan t\u00ecnh b\u00e1o Li\u00ean X\u00f4 \u2013 nh\u1eefng chi\u1ebfn thu\u1eadt m\u00e0 ch\u00ednh \u00f4ng \u0111\u00e3 tr\u1edf th\u00e0nh n\u1ea1n nh\u00e2n khi c\u00f2n tr\u1ebb. Theo t\u00e0i li\u1ec7u \u0111\u01b0\u1ee3c tu\u1ed3n kh\u1ecfi kho l\u01b0u tr\u1eef c\u1ee7a KGB, Primakov \u0111\u00e3 b\u1ecb \u00e9p ph\u1ea3i ph\u1ee5c v\u1ee5 cho c\u01a1 quan n\u00e0y khi \u0111ang l\u00e0m nh\u00e0 b\u00e1o \u1edf Trung \u0110\u00f4ng v\u00e0o th\u1eadp ni\u00ean 1960. Cha \u0111\u1ebb c\u1ee7a FSB, Rem Krassilnikov, c\u0169ng l\u00e0 m\u1ed9t c\u1ef1u s\u0129 quan KGB v\u00e0 l\u00e0 t\u00edn \u0111\u1ed3 ch\u00e2n ch\u00ednh c\u1ee7a ch\u1ee7 ngh\u0129a c\u1ed9ng s\u1ea3n. T\u00ean c\u1ee7a v\u1ee3 \u00f4ng, Ninel, l\u00e0 Lenin \u0111\u00e1nh v\u1ea7n ng\u01b0\u1ee3c l\u1ea1i. Theo m\u1ed9t nh\u00e2n v\u1eadt \u0111\u00e0o ng\u0169 kh\u1ecfi FSB, ng\u01b0\u1eddi t\u1eebng l\u00e0m vi\u1ec7c d\u01b0\u1edbi quy\u1ec1n Krassilnikov v\u00e0o nh\u1eefng n\u0103m 1990, FSB \u0111\u00e3 s\u1eed d\u1ee5ng c\u00e1c s\u00e1ch h\u01b0\u1edbng d\u1eabn \u0111\u00e0o t\u1ea1o gi\u1ed1ng h\u1ec7t nh\u01b0 KGB, ch\u1ec9 \u0111\u01a1n gi\u1ea3n lo\u1ea1i b\u1ecf c\u00e1c \u0111o\u1ea1n vi\u1ebft v\u1ec1 ch\u1ee7 ngh\u0129a c\u1ed9ng s\u1ea3n.<\/p>\n\n\n\n<p>K\u1ebf \u0111\u1ebfn l\u00e0 ch\u00ednh Putin, ng\u01b0\u1eddi m\u00e0 kinh nghi\u1ec7m trong ban gi\u00e1m \u0111\u1ed1c t\u00ecnh b\u00e1o n\u01b0\u1edbc ngo\u00e0i c\u1ee7a KGB \u0111\u00e3 \u0111\u1ecbnh h\u00ecnh s\u00e2u s\u1eafc s\u1ef1 nghi\u1ec7p ch\u00ednh tr\u1ecb sau n\u00e0y c\u1ee7a \u00f4ng. Khi l\u00e0m vi\u1ec7c t\u1ea1i Dresden \u1edf \u0110\u00f4ng \u0110\u1ee9c \u2013 m\u1ed9t m\u00e0n k\u1ecbch che m\u1eaft c\u1ee7a KGB, c\u00f2n chi\u1ebfn d\u1ecbch th\u1ef1c s\u1ef1 di\u1ec5n ra \u1edf \u0110\u00f4ng Berlin \u2013 Putin \u0111\u00e3 ch\u1ee9ng ki\u1ebfn s\u1ef1 tan r\u00e3 c\u1ee7a \u0111\u1ebf ch\u1ebf Li\u00ean X\u00f4. Sau n\u00e0y, \u00f4ng g\u1ecdi n\u00f3 l\u00e0 th\u1ea3m h\u1ecda l\u1edbn nh\u1ea5t c\u1ee7a th\u1ebf k\u1ef7 20. Putin t\u1ef1 x\u01b0ng l\u00e0 \u201cChekist,\u201d \u0111\u1ec3 vinh danh l\u1ef1c l\u01b0\u1ee3ng c\u1ea3nh s\u00e1t m\u1eadt \u0111\u1ea7u ti\u00ean c\u1ee7a Li\u00ean X\u00f4,&nbsp;<em>Cheka<\/em>, v\u00e0 \u0111\u00e3 \u0111\u1ec3 m\u1ed9t b\u1ee9c t\u01b0\u1ee3ng c\u1ee7a nh\u00e0 s\u00e1ng l\u1eadp Cheka, Felix Dzerzhinsky trong v\u0103n ph\u00f2ng c\u1ee7a m\u00ecnh khi \u00f4ng c\u00f2n l\u00e0 gi\u00e1m \u0111\u1ed1c FSB. Cho \u0111\u1ebfn ng\u00e0y nay, Putin v\u1eabn c\u00f3 d\u00e1ng \u0111i c\u1ee7a m\u1ed9t x\u1ea1 th\u1ee7 FSB, tay tr\u00e1i c\u00f3 \u0111ung \u0111\u01b0a nh\u01b0ng tay ph\u1ea3i b\u1ea5t \u0111\u1ed9ng nh\u01b0 m\u1ed9t c\u00e1nh tay v\u00f4 h\u00ecnh, \u0111\u1ec3 cho m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u nh\u1edb r\u1eb1ng \u00f4ng \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u00e0o t\u1ea1o.<\/p>\n\n\n\n<p>Gi\u1ed1ng nh\u01b0 nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi Nga, Putin \u0111\u00e3 m\u1eafc m\u1ed9t ch\u1ee9ng b\u1ec7nh t\u1ef1a nh\u01b0 ch\u1ee9ng \u201c\u0111au chi \u1ea3o\u201d k\u1ec3 t\u1eeb khi Li\u00ean X\u00f4 s\u1ee5p \u0111\u1ed5. K\u1ebft qu\u1ea3 l\u00e0, v\u00e0o nh\u1eefng n\u0103m 1990, \u00f4ng kh\u00f4ng m\u1ea5t nhi\u1ec1u th\u1eddi gian \u0111\u1ec3 tin r\u1eb1ng, theo \u0111\u1ecbnh ngh\u0129a, NATO lu\u00f4n th\u00f9 \u0111\u1ecbch v\u1edbi Moscow. T\u00ecnh b\u00e1o Li\u00ean X\u00f4 t\u1eebng g\u1ecdi M\u1ef9 l\u00e0 \u201ck\u1ebb th\u00f9 ch\u00ednh\u201d \u2013 v\u00e0 m\u1ed9t khi \u0111\u00e3 l\u00e0 k\u1ebb th\u00f9 ch\u00ednh, anh s\u1ebd m\u00e3i l\u00e0 k\u1ebb th\u00f9 ch\u00ednh. Trong th\u1eadp ni\u00ean n\u00e0y, c\u00e1c c\u01a1 quan t\u00ecnh b\u00e1o c\u1ee7a Nga th\u1eadm ch\u00ed c\u00f2n hung h\u0103ng h\u01a1n v\u1edbi M\u1ef9 so v\u1edbi KGB th\u1eddi Li\u00ean X\u00f4. Ch\u1eb3ng c\u00f3 g\u00ec khi\u1ebfn ng\u01b0\u1eddi ta hung h\u0103ng h\u01a1n l\u00e0 s\u1ef1 s\u1ec9 nh\u1ee5c.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0110\u1ebfn cu\u1ed1i nh\u1eefng n\u0103m 1990, SVR \u0111\u00e3 s\u1eed d\u1ee5ng Internet \u0111\u1ec3 truy\u1ec1n b\u00e1 th\u00f4ng tin sai l\u1ec7ch nh\u1eb1m l\u00e0m m\u1ea5t uy t\u00edn c\u1ee7a M\u1ef9. C\u00e1c s\u0129 quan SVR tr\u00fa t\u1ea1i M\u1ef9 \u0111\u00e3 t\u1ea5n c\u00f4ng c\u00e1c c\u01a1 quan truy\u1ec1n th\u00f4ng v\u00e0 b\u1ea3ng tin c\u1ee7a M\u1ef9 b\u1eb1ng c\u00e1c ch\u1ee7 \u0111\u1ec1 l\u1ea5y tr\u1ef1c ti\u1ebfp t\u1eeb k\u1ecbch b\u1ea3n tuy\u00ean truy\u1ec1n c\u1ee7a Li\u00ean X\u00f4, bao g\u1ed3m ch\u01b0\u01a1ng tr\u00ecnh ngh\u1ecb s\u1ef1 ph\u00e2n bi\u1ec7t ch\u1ee7ng t\u1ed9c b\u00ed m\u1eadt c\u1ee7a ch\u00ednh ph\u1ee7 M\u1ef9 v\u00e0 vi\u1ec7c n\u01b0\u1edbc n\u00e0y ph\u00e1t tri\u1ec3n v\u0169 kh\u00ed sinh h\u1ecdc b\u1ea5t h\u1ee3p ph\u00e1p. Kho\u1ea3ng n\u0103m 1996, tin t\u1eb7c Nga \u0111\u00e3 x\u00e2m ph\u1ea1m tr\u00ean quy m\u00f4 l\u1edbn c\u00e1c c\u01a1 s\u1edf d\u1eef li\u1ec7u nh\u1ea1y c\u1ea3m c\u1ee7a ch\u00ednh ph\u1ee7 M\u1ef9, bao g\u1ed3m c\u1ea3 c\u01a1 s\u1edf d\u1eef li\u1ec7u c\u1ee7a NASA v\u00e0 L\u1ea7u N\u0103m G\u00f3c.<\/p>\n\n\n\n<p>T\u1ea5t nhi\u00ean, t\u00ecnh b\u00e1o M\u1ef9 kh\u00f4ng ch\u1ecbu ng\u1ed3i y\u00ean. Khi n\u1ec1n kinh t\u1ebf Nga suy tho\u00e1i v\u00e0o cu\u1ed1i th\u1eadp ni\u00ean 1990, CIA \u0111\u00e3 c\u00f3 th\u1ec3 thu h\u00fat \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t s\u1ed1 s\u0129 quan c\u1ee7a Nga, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 v\u00ec ti\u1ec1n m\u00e0 ph\u1ea3n b\u1ed9i c\u1ea5p tr\u00ean c\u1ee7a h\u1ecd v\u00e0 c\u1ea3n tr\u1edf c\u00e1c ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng t\u00ecnh b\u00e1o c\u1ee7a Moscow ch\u1ed1ng l\u1ea1i ph\u01b0\u01a1ng T\u00e2y. Th\u1ebf r\u1ed3i s\u1ef1 ki\u1ec7n 11\/9 x\u1ea3y ra.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>M\u00d9 QU\u00c1NG B\u1edeI CU\u1ed8C CHI\u1ebeN<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>D\u01b0\u1eddng nh\u01b0 cu\u1ed9c chi\u1ebfn ch\u1ed1ng kh\u1ee7ng b\u1ed1 l\u00e0 m\u1ed9t c\u01a1 h\u1ed9i \u0111\u1ec3 hai b\u00ean b\u1eaft \u0111\u1ea7u l\u1ea1i t\u1eeb \u0111\u1ea7u, m\u1ed9t c\u01a1 h\u1ed9i \u0111\u1ec3 h\u1ee3p t\u00e1c t\u00ecnh b\u00e1o M\u1ef9-Nga nhi\u1ec1u h\u01a1n. Sau cu\u1ed9c g\u1eb7p \u0111\u1ea7u ti\u00ean v\u1edbi Putin v\u00e0o n\u0103m 2001, T\u1ed5ng th\u1ed1ng M\u1ef9 George W. Bush \u0111\u00e3 c\u00f3 nh\u1eadn x\u00e9t n\u1ed5i ti\u1ebfng r\u1eb1ng \u00f4ng \u201cc\u00f3 th\u1ec3 c\u1ea3m nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00e2m h\u1ed3n c\u1ee7a \u00f4ng \u1ea5y\u201d v\u00e0 tin r\u1eb1ng T\u1ed5ng th\u1ed1ng Nga l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e1ng tin c\u1eady. C\u00e1c c\u01a1 quan t\u00ecnh b\u00e1o c\u1ee7a Nga ban \u0111\u1ea7u \u0111\u00e3 h\u1ee3p t\u00e1c v\u1edbi M\u1ef9 v\u1ec1 ch\u1ed1ng kh\u1ee7ng b\u1ed1. Nh\u01b0ng theo c\u00e1c quan ch\u1ee9c CIA, \u201ctr\u0103ng m\u1eadt\u201d t\u00ecnh b\u00e1o M\u1ef9-Nga sau s\u1ef1 ki\u1ec7n 11\/9 ch\u1ec9 t\u1ed3n t\u1ea1i trong th\u1eddi gian ng\u1eafn, tr\u01b0\u1edbc khi nh\u01b0\u1eddng ch\u1ed7 cho m\u1ed9t k\u1ef7 nguy\u00ean gi\u00e1n \u0111i\u1ec7p Nga. Trong khi \u0111\u00f3, Washington l\u1ea1i chuy\u1ec3n s\u1ef1 ch\u00fa \u00fd sang m\u1ee5c ti\u00eau kh\u00e1c. Su\u1ed1t cu\u1ed9c chi\u1ebfn ch\u1ed1ng kh\u1ee7ng b\u1ed1, ch\u00ednh ph\u1ee7 M\u1ef9 \u0111\u00e3 s\u1eed d\u1ee5ng c\u00e1c ngu\u1ed3n l\u1ef1c d\u1ed3i d\u00e0o cho ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng ch\u1ed1ng kh\u1ee7ng b\u1ed1, m\u00e0 l\u01a1 l\u00e0 c\u00e1c m\u1ed1i \u0111e d\u1ecda t\u1eeb c\u00e1c c\u01b0\u1eddng qu\u1ed1c \u0111ang tr\u1ed7i d\u1eady nh\u01b0 Nga v\u00e0 Trung Qu\u1ed1c.<\/p>\n\n\n\n<p>Nhi\u1ec1u \u0111\u1ed3ng minh c\u1ee7a M\u1ef9, bao g\u1ed3m c\u1ea3 Anh, c\u0169ng h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1. Theo m\u1ed9t b\u00e1o c\u00e1o n\u0103m 2020 c\u1ee7a \u1ee7y ban an ninh v\u00e0 t\u00ecnh b\u00e1o ngh\u1ecb vi\u1ec7n Anh, MI5 \u0111\u00e3 d\u00e0nh t\u1edbi 92% ngu\u1ed3n l\u1ef1c c\u1ee7a m\u00ecnh cho ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng ch\u1ed1ng kh\u1ee7ng b\u1ed1 v\u00e0o n\u0103m 2006. \u0110\u00e2y c\u0169ng l\u00e0 n\u0103m m\u00e0 m\u1ed9t c\u1ef1u s\u0129 quan FSB, Alexander Litvinenko, b\u1ecb \u00e1m s\u00e1t \u1edf London b\u1eb1ng ph\u00f3ng x\u1ea1 polonium. Sau \u0111\u00f3, m\u1ed9t cu\u1ed9c \u0111i\u1ec1u tra c\u00f4ng khai c\u1ee7a Anh \u0111\u00e3 ph\u00e1t hi\u1ec7n r\u1eb1ng ch\u00ednh Putin c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u00e3 ch\u1ea5p thu\u1eadn v\u1ee5 gi\u1ebft ng\u01b0\u1eddi, c\u00f9ng v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ee9ng \u0111\u1ea7u FSB l\u00fac \u0111\u00f3 l\u00e0 Nikolai Patrushev, m\u1ed9t c\u1ef1u quan ch\u1ee9c KGB kh\u00e1c, hi\u1ec7n \u0111ang l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ee9ng \u0111\u1ea7u h\u1ed9i \u0111\u1ed3ng an ninh qu\u1ed1c gia c\u1ee7a Putin. Kh\u00f4ng c\u00f3 d\u1eef li\u1ec7u c\u00f4ng khai n\u00e0o v\u1ec1 c\u00e1ch c\u00e1c c\u01a1 quan t\u00ecnh b\u00e1o M\u1ef9 ph\u00e2n b\u1ed5 m\u1ee5c ti\u00eau v\u00e0 ngu\u1ed3n l\u1ef1c c\u1ee7a h\u1ecd gi\u1eefa ch\u1ed1ng kh\u1ee7ng b\u1ed1 v\u00e0 c\u00e1c \u01b0u ti\u00ean kh\u00e1c sau s\u1ef1 ki\u1ec7n 11\/9, nh\u01b0ng c\u00e1c quan ch\u1ee9c t\u00ecnh b\u00e1o M\u1ef9 m\u00e0 t\u00f4i ph\u1ecfng v\u1ea5n \u0111\u1ec1u n\u00f3i r\u1eb1ng ch\u1ed1ng kh\u1ee7ng b\u1ed1 l\u00e0 tr\u1ecdng t\u00e2m \u00e1p \u0111\u1ea3o c\u1ee7a c\u1ed9ng \u0111\u1ed3ng t\u00ecnh b\u00e1o M\u1ef9. Cho \u0111\u1ebfn cu\u1ed1i n\u0103m 2017, ch\u1ed1ng kh\u1ee7ng b\u1ed1 v\u1eabn l\u00e0 h\u1ea1ng m\u1ee5c ng\u00e2n s\u00e1ch h\u00e0ng \u0111\u1ea7u c\u1ee7a V\u0103n ph\u00f2ng Gi\u00e1m \u0111\u1ed1c T\u00ecnh b\u00e1o Qu\u1ed1c gia M\u1ef9.<\/p>\n\n\n\n<p>Thi\u00ean t\u00e0i Putin \u0111\u00e3 che m\u1eaft c\u00e1c c\u01b0\u1eddng qu\u1ed1c ph\u01b0\u01a1ng T\u00e2y sau s\u1ef1 ki\u1ec7n 11\/9. B\u00ean c\u1ea1nh vi\u1ec7c h\u1ee3p t\u00e1c ch\u1ed1ng kh\u1ee7ng b\u1ed1, \u00f4ng c\u0169ng s\u1eed d\u1ee5ng c\u00e1c c\u01a1 quan t\u00ecnh b\u00e1o c\u1ee7a m\u00ecnh \u0111\u1ec3 c\u1ee7ng c\u1ed1 ch\u1ebf \u0111\u1ed9 \u0111\u1ed9c t\u00e0i v\u00e0 \u0111\u01b0a n\u01b0\u1edbc Nga tr\u1edf l\u1ea1i th\u00e0nh m\u1ed9t c\u01b0\u1eddng qu\u1ed1c. Trong n\u01b0\u1edbc, \u00f4ng b\u1ecbt mi\u1ec7ng nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi b\u1ea5t \u0111\u1ed3ng ch\u00ednh ki\u1ebfn, \u0111\u00e0n \u00e1p b\u00e1o ch\u00ed t\u1ef1 do, v\u00e0 lo\u1ea1i b\u1ecf c\u00e1c \u0111\u1ed1i th\u1ee7 c\u1ee7a m\u00ecnh, \u0111i theo truy\u1ec1n th\u1ed1ng Stalinist l\u00e0 \u201ckh\u00f4ng c\u00f3 ai th\u00ec s\u1ebd kh\u00f4ng c\u00f3 v\u1ea5n \u0111\u1ec1 g\u00ec.\u201d \u1ede n\u01b0\u1edbc ngo\u00e0i, Putin t\u00ecm c\u00e1ch ng\u0103n ch\u1eb7n NATO m\u1edf r\u1ed9ng v\u00e0 ng\u0103n ch\u1eb7n \u0111i\u1ec1u m\u00e0 \u00f4ng coi l\u00e0 chi\u1ebfn d\u1ecbch l\u1eadt \u0111\u1ed5 c\u1ee7a M\u1ef9 \u1edf \u0110\u00f4ng \u00c2u b\u1eb1ng c\u00e1ch x\u00e2m l\u01b0\u1ee3c Gruzia v\u00e0o n\u0103m 2008, Crimea v\u00e0o n\u0103m 2014, v\u00e0 ph\u1ea7n c\u00f2n l\u1ea1i c\u1ee7a Ukraine v\u00e0o n\u0103m 2022. S\u1ef1 m\u1edf r\u1ed9ng c\u1ee7a NATO khi\u1ebfn Putin lo r\u1eb1ng m\u00ecnh s\u1ebd b\u1ecb ph\u01b0\u01a1ng T\u00e2y l\u1eadt \u0111\u1ed5, nh\u01b0ng th\u1eadt hoang \u0111\u01b0\u1eddng khi cho r\u1eb1ng n\u1ebfu li\u00ean minh kh\u00f4ng m\u1edf r\u1ed9ng th\u00ec Nga \u0111\u00e3 c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0 m\u1ed9t b\u00ean tham gia h\u00f2a b\u00ecnh ho\u1eb7c c\u00f3 tr\u00e1ch nhi\u1ec7m trong ch\u00ednh tr\u1ecb to\u00e0n c\u1ea7u. Putin \u0111\u00e3 lu\u00f4n \u0111i\u1ec1u h\u00e0nh n\u01b0\u1edbc Nga nh\u01b0 m\u1ed9t ch\u1ebf \u0111\u1ed9 mafia qu\u00e2n phi\u1ec7t.<\/p>\n\n\n\n<p>K\u1ec3 t\u1eeb khi l\u00ean n\u1eafm quy\u1ec1n c\u00e1ch \u0111\u00e2y ba th\u1eadp ni\u00ean, Putin \u0111\u00e3 bi\u1ebfn c\u00e1c c\u01a1 quan an ninh v\u00e0 t\u00ecnh b\u00e1o c\u1ee7a Nga th\u00e0nh m\u1ed9t \u201cqu\u1ed1c gia trong qu\u1ed1c gia.\u201d \u00d4ng d\u1ef1a v\u00e0o m\u1ed9t nh\u00f3m g\u1ecdi l\u00e0&nbsp;<em>Chekist siloviki<\/em>, hay \u201cnh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 v\u0169 l\u1ef1c,\u201d nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 xu\u1ea5t th\u00e2n t\u00ecnh b\u00e1o v\u00e0 qu\u00e2n s\u1ef1, v\u00e0 c\u00f3 \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng l\u1edbn trong ch\u1ebf \u0111\u1ed9 c\u1ea3nh s\u00e1t c\u1ee7a Putin. Theo nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi trong cu\u1ed9c c\u1ee7a CIA, v\u00e0o n\u0103m 2020, ph\u1ea7n l\u1edbn c\u00e1c nh\u00e0 k\u1ef9 tr\u1ecb c\u1ee7a \u0111i\u1ec7n Kremlin \u0111ang \u0111i\u1ec1u h\u00e0nh n\u1ec1n kinh t\u1ebf Nga \u0111\u1ec1u c\u00f3 xu\u1ea5t th\u00e2n nh\u01b0 v\u1eady.<\/p>\n\n\n\n<p>Do \u0111\u00f3, kh\u00f4ng ng\u1ea1c nhi\u00ean khi chi\u1ebfn l\u01b0\u1ee3c v\u00e0 chi\u1ebfn thu\u1eadt c\u1ee7a Nga \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1ea5y tr\u1ef1c ti\u1ebfp t\u1eeb kho t\u00e0ng c\u1ee7a Li\u00ean X\u00f4, t\u1ea5t nhi\u00ean l\u00e0 \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1eadp nh\u1eadt cho th\u1eddi \u0111\u1ea1i m\u1ea1ng. Truy\u1ec1n th\u00f4ng x\u00e3 h\u1ed9i v\u00e0 k\u1ebft n\u1ed1i k\u1ef9 thu\u1eadt s\u1ed1 cung c\u1ea5p c\u00e1c ph\u01b0\u01a1ng ti\u1ec7n m\u1edbi cho c\u00e1c m\u1ee5c \u0111\u00edch c\u0169, mang l\u1ea1i cho c\u01a1 quan gi\u00e1n \u0111i\u1ec7p c\u1ee7a Nga kh\u1ea3 n\u0103ng m\u00e0 KGB ch\u1ec9 c\u00f3 th\u1ec3 m\u01a1 \u01b0\u1edbc. Putin \u0111\u00e3 ph\u00e1t \u0111\u1ed9ng nhi\u1ec1u chi\u1ebfn d\u1ecbch b\u00ed m\u1eadt \u0111\u1ec3 l\u1eadt \u0111\u1ed5 c\u00e1c \u0111\u1ed1i th\u1ee7 c\u1ee7a m\u00ecnh \u1edf ph\u01b0\u01a1ng T\u00e2y. \u00d4ng \u0111\u00e3 can thi\u1ec7p v\u00e0o c\u00e1c cu\u1ed9c b\u1ea7u c\u1eed d\u00e2n ch\u1ee7 \u1edf ph\u01b0\u01a1ng T\u00e2y, n\u1ed5i b\u1eadt nh\u1ea5t l\u00e0 cu\u1ed9c b\u1ea7u c\u1eed t\u1ed5ng th\u1ed1ng M\u1ef9 n\u0103m 2016, duy tr\u00ec m\u1ed9t truy\u1ec1n th\u1ed1ng \u0111\u00e3 c\u00f3 \u1edf Li\u00ean X\u00f4 \u00edt nh\u1ea5t l\u00e0 t\u1eeb n\u0103m 1948. Putin c\u0169ng duy tr\u00ec m\u1ed9t ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng kh\u00e1c c\u00f3 t\u1eeb th\u1eddi Li\u00ean X\u00f4 \u2013 tri\u1ec3n khai \u201cgi\u00e1n \u0111i\u1ec7p\u201d (illegals) \u1edf kh\u1eafp c\u00e1c n\u01b0\u1edbc ph\u01b0\u01a1ng T\u00e2y, m\u1ed9t v\u00e0i trong s\u1ed1 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi n\u00e0y \u0111\u00e3 b\u1ecb b\u1eaft v\u00e0 \u0111em ra trao \u0111\u1ed5i t\u00f9 nh\u00e2n v\u1edbi Moscow, trong c\u00e1c v\u1ee5 trao \u0111\u1ed5i gi\u00e1n \u0111i\u1ec7p h\u1ec7t nh\u01b0 th\u1eddi Chi\u1ebfn tranh L\u1ea1nh c\u1ee7a th\u1ebf k\u1ef7 tr\u01b0\u1edbc.<\/p>\n\n\n\n<p>D\u00f9 Putin \u0111\u00e3 khuy\u1ebfn kh\u00edch quan \u0111i\u1ec3m r\u1eb1ng \u00f4ng l\u00e0 m\u1ed9t \u0111i\u1ec7p vi\u00ean b\u1eadc th\u1ea7y, nh\u01b0ng tr\u00ean th\u1ef1c t\u1ebf, \u00f4ng \u0111\u00e3 li\u00ean ti\u1ebfp c\u00f3 c\u00e1c th\u1ea5t b\u1ea1i t\u00ecnh b\u00e1o. V\u00ed d\u1ee5, n\u0103m 2010, FBI v\u00e0 CIA \u0111\u00e3 \u0111\u00e1nh s\u1eadp m\u1ed9t m\u1ea1ng l\u01b0\u1edbi gi\u00e1n \u0111i\u1ec7p Nga \u1edf M\u1ef9. H\u1ecd \u0111\u00e3 l\u00e0m \u0111i\u1ec1u \u0111\u00f3 b\u1eb1ng c\u00e1ch tuy\u1ec3n d\u1ee5ng m\u1ed9t nh\u00e2n v\u1eadt ch\u1ee7 ch\u1ed1t trong ch\u01b0\u01a1ng tr\u00ecnh gi\u00e1n \u0111i\u1ec7p c\u1ee7a SVR, ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 cung c\u1ea5p c\u00e1c b\u00ed m\u1eadt cho Washington. Nh\u01b0ng th\u1ea5t b\u1ea1i t\u00ecnh b\u00e1o l\u1edbn nh\u1ea5t c\u1ee7a Putin \u0111\u00e3 \u0111\u1ebfn ngay tr\u01b0\u1edbc khi \u00f4ng quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh x\u00e2m l\u01b0\u1ee3c Ukraine v\u00e0o th\u00e1ng 2\/2022. C\u00e1c c\u01a1 quan t\u00ecnh b\u00e1o c\u1ee7a M\u1ef9 v\u00e0 Anh \u0111\u00e3 ph\u00e1t hi\u1ec7n k\u1ebf ho\u1ea1ch chi\u1ebfn tranh c\u1ee7a Putin v\u00e0 ph\u01a1i b\u00e0y ch\u00fang v\u1edbi th\u1ebf gi\u1edbi, do \u0111\u00f3 lo\u1ea1i b\u1ecf kh\u1ea3 n\u0103ng \u0111\u1ec3 \u00f4ng t\u1ea1o ra nh\u1eefng c\u00e1i c\u1edb h\u1ee3p l\u00fd cho h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng x\u00e2m l\u01b0\u1ee3c.<\/p>\n\n\n\n<p>N\u1ebfu ch\u00fang ta c\u00f3 th\u1ec3 ti\u1ebfp c\u1eadn th\u00f4ng tin t\u00ecnh b\u00e1o m\u00e0 Putin \u0111\u01b0\u1ee3c cung c\u1ea5p tr\u01b0\u1edbc khi x\u1ea3y ra cu\u1ed9c chi\u1ebfn Ukraine, th\u00ec s\u1ebd kh\u00f4ng ng\u1ea1c nhi\u00ean khi th\u1ea5y r\u1eb1ng n\u00f3 ch\u1ec9 x\u00e1c nh\u1eadn, ch\u1ee9 kh\u00f4ng m\u00e2u thu\u1eabn, v\u1edbi \u0111\u00e1nh gi\u00e1 qu\u00e1 cao m\u00e0 \u00f4ng d\u00e0nh cho s\u1ee9c m\u1ea1nh qu\u00e2n s\u1ef1 c\u1ee7a Nga. C\u00f3 r\u1ea5t \u00edt ch\u1ed7 cho s\u1ef1 th\u1eadt trong ch\u1ebf \u0111\u1ed9 c\u1ee7a Putin, gi\u1ed1ng nh\u01b0 trong ch\u1ebf \u0111\u1ed9 c\u1ee7a Stalin. B\u1ea3n ch\u1ea5t ch\u1ebft ng\u01b0\u1eddi c\u1ee7a ch\u1ebf \u0111\u1ed9 Putin khi\u1ebfn \u00f4ng s\u1ebd ch\u1ec9 nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u1eefng th\u00f4ng tin t\u00ecnh b\u00e1o xu n\u1ecbnh. K\u1ec3 t\u1eeb khi cu\u1ed9c chi\u1ebfn b\u1eaft \u0111\u1ea7u, t\u00ecnh b\u00e1o Nga \u0111\u00e3 h\u1ee9ng ch\u1ecbu m\u1ed9t lo\u1ea1t th\u1ea5t b\u1ea1i, bao g\u1ed3m c\u1ea3 vi\u1ec7c ch\u1ee9ng ki\u1ebfn c\u00e1c m\u1ea1ng l\u01b0\u1edbi gi\u00e1n \u0111i\u1ec7p c\u1ee7a h\u1ecd \u1edf Na Uy, Th\u1ee5y \u0110i\u1ec3n, v\u00e0 Slovenia b\u1ecb tri\u1ec7t ph\u00e1.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>KH\u00d4NG C\u00d2N L\u00c0 GI\u00c1N \u0110I\u1ec6P C\u0168<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>T\u01b0\u01a1ng t\u1ef1 nh\u01b0 Nga, Trung Qu\u1ed1c c\u0169ng khai th\u00e1c cu\u1ed9c chi\u1ebfn ch\u1ed1ng kh\u1ee7ng b\u1ed1 do M\u1ef9 d\u1eabn \u0111\u1ea7u \u0111\u1ec3 th\u00fac \u0111\u1ea9y l\u1ee3i \u00edch c\u1ee7a m\u00ecnh. Theo c\u00e1c quan ch\u1ee9c CIA c\u00f3 chuy\u00ean m\u00f4n s\u00e2u v\u1ec1 Trung Qu\u1ed1c, c\u01a1 quan t\u00ecnh b\u00e1o d\u00e2n s\u1ef1 ch\u00ednh c\u1ee7a B\u1eafc Kinh, B\u1ed9 An ninh Qu\u1ed1c gia (MSS), \u0111\u00e3 tuy\u00ean chi\u1ebfn v\u1edbi t\u00ecnh b\u00e1o M\u1ef9 v\u00e0o n\u0103m 2005. K\u1ec3 t\u1eeb \u0111\u00f3, trong l\u00fac Washington b\u1ecb ti\u00eau hao b\u1edfi cu\u1ed9c chi\u1ebfn ch\u1ed1ng kh\u1ee7ng b\u1ed1, MSS \u0111\u00e3 li\u00ean t\u1ee5c tung ra nh\u1eefng ngu\u1ed3n l\u1ef1c v\u00e0 nh\u00e2n s\u1ef1 t\u1ed1t nh\u1ea5t nh\u1eafm v\u00e0o ch\u00ednh ph\u1ee7 M\u1ef9 v\u00e0 c\u00e1c t\u1eadp \u0111o\u00e0n M\u1ef9, t\u00ecm c\u00e1ch \u0111\u00e1nh c\u1eafp c\u00e0ng nhi\u1ec1u b\u00ed m\u1eadt khoa h\u1ecdc v\u00e0 k\u1ef9 thu\u1eadt c\u00e0ng t\u1ed1t \u0111\u1ec3 c\u1ee7ng c\u1ed1 n\u1ec1n kinh t\u1ebf v\u00e0 s\u1ee9c m\u1ea1nh qu\u00e2n s\u1ef1 c\u1ee7a Trung Qu\u1ed1c. C\u00e1c cu\u1ed9c th\u1ea3o lu\u1eadn n\u1ed9i b\u1ed9 c\u1ee7a MSS trong giai \u0111o\u1ea1n n\u00e0y \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u00e1nh d\u1ea5u b\u1edfi ni\u1ec1m h\u00e2n hoan r\u1eb1ng M\u1ef9 \u0111\u00e3 b\u1ecb sa l\u1ea7y \u1edf Trung \u0110\u00f4ng v\u00e0 ch\u1eb3ng c\u00f2n ch\u00fa \u00fd \u0111\u1ebfn nh\u1eefng th\u00e0nh c\u00f4ng b\u00ed m\u1eadt c\u1ee7a Trung Qu\u1ed1c.<\/p>\n\n\n\n<p>Cu\u1ed9c t\u1ea5n c\u00f4ng c\u1ee7a MSS v\u00e0o M\u1ef9 \u0111\u00e3 s\u1edbm mang l\u1ea1i th\u00e0nh qu\u1ea3. N\u0103m 2010, c\u01a1 quan gi\u00e1n \u0111i\u1ec7p Trung Qu\u1ed1c \u0111\u00e3 tri\u1ec7t ph\u00e1 m\u1ed9t m\u1ea1ng l\u01b0\u1edbi \u0111\u1eb7c v\u1ee5 CIA l\u1edbn \u1edf Trung Qu\u1ed1c, khi\u1ebfn h\u01a1n m\u1ed9t ch\u1ee5c ngu\u1ed3n tin M\u1ef9 b\u1ecb gi\u1ebft h\u1ea1i ho\u1eb7c b\u1ecf t\u00f9, theo m\u1ed9t b\u00e1o c\u00e1o \u0111i\u1ec1u tra do&nbsp;<em>The New York Times<\/em>&nbsp;\u0111\u0103ng t\u1ea3i. Hi\u1ec7n v\u1eabn ch\u01b0a r\u00f5 ch\u00ednh x\u00e1c c\u00e1ch th\u1ee9c t\u00ecnh b\u00e1o Trung Qu\u1ed1c c\u00f3 th\u1ec3 x\u00e2m nh\u1eadp m\u1ea1ng CIA, nh\u01b0ng thi\u1ec7t h\u1ea1i l\u00e0 kh\u00f4ng th\u1ec3 ph\u1ee7 nh\u1eadn. M\u01b0\u1eddi n\u0103m sau, m\u1ed9t quan ch\u1ee9c t\u00ecnh b\u00e1o M\u1ef9 tr\u1ef1c ti\u1ebfp bi\u1ebft r\u00f5 nh\u1eefng s\u1ef1 ki\u1ec7n n\u00e0y n\u00f3i v\u1edbi t\u00f4i r\u1eb1ng CIA v\u1eabn ch\u01b0a th\u1ec3 ph\u1ee5c h\u1ed3i \u1edf Trung Qu\u1ed1c.<\/p>\n\n\n\n<p>K\u1ec3 t\u1eeb khi T\u1eadp C\u1eadn B\u00ecnh l\u00ean n\u1eafm quy\u1ec1n, ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng t\u00ecnh b\u00e1o c\u1ee7a Trung Qu\u1ed1c ch\u1ed1ng l\u1ea1i ph\u01b0\u01a1ng T\u00e2y, v\u00e0 \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t l\u00e0 M\u1ef9, \u0111\u00e3 ph\u00e1t tri\u1ec3n theo c\u1ea5p s\u1ed1 nh\u00e2n. Nhi\u1ec7m v\u1ee5 c\u1ee7a t\u00ecnh b\u00e1o Trung Qu\u1ed1c l\u00e0 th\u1ef1c hi\u1ec7n \u0111\u1ea1i chi\u1ebfn l\u01b0\u1ee3c c\u1ee7a T\u1eadp: \u0111\u01b0a Trung Qu\u1ed1c tr\u1edf th\u00e0nh c\u01b0\u1eddng qu\u1ed1c kinh t\u1ebf v\u00e0 qu\u00e2n s\u1ef1 s\u1ed1 m\u1ed9t th\u1ebf gi\u1edbi, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi \u0111\u1ea3o ng\u01b0\u1ee3c c\u1ee5c di\u1ec7n c\u00f4ng ngh\u1ec7 hi\u1ec7n c\u00f3, khi\u1ebfn c\u00e1c n\u01b0\u1edbc kh\u00e1c ph\u1ee5 thu\u1ed9c v\u00e0o c\u00f4ng ngh\u1ec7 Trung Qu\u1ed1c thay v\u00ec c\u00f4ng ngh\u1ec7 M\u1ef9. C\u00e1c c\u01a1 quan gi\u00e1n \u0111i\u1ec7p c\u1ee7a Trung Qu\u1ed1c \u0111\u00e3 \u00e1p d\u1ee5ng c\u00e1ch ti\u1ebfp c\u1eadn \u201cto\u00e0n x\u00e3 h\u1ed9i\u201d (whole of society) \u0111\u1ec3 thu th\u1eadp th\u00f4ng tin t\u00ecnh b\u00e1o: qua t\u00ecnh b\u00e1o con ng\u01b0\u1eddi, m\u1ea1ng, v\u00e0 t\u00edn hi\u1ec7u (s\u1eed d\u1ee5ng khinh kh\u00ed c\u1ea7u v\u00e0 m\u1ed9t c\u01a1 s\u1edf nghe l\u00e9n \u1edf Cuba), \u0111\u1ed3ng th\u1eddi khai th\u00e1c c\u00e1c ngu\u1ed3n c\u00f4ng khai s\u1eb5n c\u00f3, bao g\u1ed3m c\u1ea3 m\u1ea1ng x\u00e3 h\u1ed9i. V\u1edbi m\u1ed9t lo\u1ea1t c\u00e1c \u0111\u1ea1o lu\u1eadt an ninh qu\u1ed1c gia h\u00e0 kh\u1eafc \u0111\u01b0\u1ee3c th\u00f4ng qua d\u01b0\u1edbi th\u1eddi T\u1eadp C\u1eadn B\u00ecnh, \u0110\u1ea3ng C\u1ed9ng s\u1ea3n Trung Qu\u1ed1c c\u0169ng bu\u1ed9c c\u00e1c doanh nghi\u1ec7p c\u1ee7a n\u01b0\u1edbc n\u00e0y ph\u1ea3i h\u1ee3p t\u00e1c v\u1edbi c\u00e1c c\u01a1 quan t\u00ecnh b\u00e1o b\u1ea5t c\u1ee9 khi n\u00e0o \u0111\u01b0\u1ee3c y\u00eau c\u1ea7u, do \u0111\u00f3 h\u1ee3p nh\u1ea5t ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng gi\u00e1n \u0111i\u1ec7p v\u00e0 kinh doanh. K\u1ebft qu\u1ea3 l\u00e0 m\u1ed9t m\u00f4 h\u00ecnh chuy\u00ean ch\u1ebf tr\u1ecdng th\u01b0\u01a1ng ch\u1ec9 c\u00f3 \u1edf ri\u00eang Trung Qu\u1ed1c, m\u00e0 kh\u00f4ng c\u00f3 th\u1ee9 g\u00ec t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1 \u1edf ph\u01b0\u01a1ng T\u00e2y. \u0110\u1ea3ng c\u0169ng s\u1eed d\u1ee5ng c\u00e1c ch\u01b0\u01a1ng tr\u00ecnh trao \u0111\u1ed5i t\u00e0i n\u0103ng v\u00e0 v\u0103n h\u00f3a \u0111\u1ec3 tri\u1ec3n khai gi\u00e1n \u0111i\u1ec7p. B\u1eafc Kinh c\u0169ng khai th\u00e1c c\u1ed9ng \u0111\u1ed3ng ng\u01b0\u1eddi Hoa \u1edf c\u00e1c n\u01b0\u1edbc ph\u01b0\u01a1ng T\u00e2y, g\u00e2y \u00e1p l\u1ef1c bu\u1ed9c h\u1ecd ph\u1ea3i cung c\u1ea5p th\u00f4ng tin t\u00ecnh b\u00e1o, th\u01b0\u1eddng b\u1eb1ng c\u00e1ch t\u1ed1ng ti\u1ec1n ho\u1eb7c \u0111e d\u1ecda c\u00e1c th\u00e0nh vi\u00ean gia \u0111\u00ecnh c\u00f2n \u1edf Trung Qu\u1ed1c.<\/p>\n\n\n\n<p>Theo FBI, d\u01b0\u1edbi th\u1eddi T\u1eadp C\u1eadn B\u00ecnh, Trung Qu\u1ed1c \u0111\u00e3 tr\u1edf th\u00e0nh \u201ck\u1ebb tr\u1ed9m tr\u00ean m\u1ea1ng\u201d l\u1edbn nh\u1ea5t th\u1ebf gi\u1edbi, \u0111\u00e1nh c\u1eafp d\u1eef li\u1ec7u c\u1ee7a c\u00e1c c\u00e1 nh\u00e2n v\u00e0 doanh nghi\u1ec7p M\u1ef9 nhi\u1ec1u h\u01a1n t\u1ea5t c\u1ea3 c\u00e1c qu\u1ed1c gia kh\u00e1c c\u1ed9ng l\u1ea1i. N\u0103m 2021, FBI b\u00e1o c\u00e1o r\u1eb1ng h\u1ecd ph\u1ea3i m\u1edf m\u1ed9t cu\u1ed9c \u0111i\u1ec1u tra ph\u1ea3n gi\u00e1n m\u1edbi li\u00ean quan \u0111\u1ebfn Trung Qu\u1ed1c c\u1ee9 sau m\u1ed7i 12 gi\u1edd. Th\u00e1ng 7\/2023, \u1ee7y ban an ninh v\u00e0 t\u00ecnh b\u00e1o c\u1ee7a ngh\u1ecb vi\u1ec7n Anh c\u00f4ng b\u1ed1 r\u1eb1ng ch\u00ednh ph\u1ee7 Trung Qu\u1ed1c \u0111\u00e3 th\u00e2m nh\u1eadp v\u00e0o m\u1ecdi l\u0129nh v\u1ef1c c\u1ee7a n\u1ec1n kinh t\u1ebf Anh.<\/p>\n\n\n\n<p>Nh\u1eefng c\u1ee5m t\u1eeb nh\u01b0 \u201cc\u1ea1nh tranh M\u1ef9-Trung\u201d kh\u00f4ng ph\u1ea3n \u00e1nh \u0111\u00fang th\u1ef1c t\u1ebf x\u1ea5u x\u00ed n\u00e0y. Gi\u1ed1ng nh\u01b0 c\u00e1c c\u01a1 quan t\u00ecnh b\u00e1o Nga, c\u00e1c c\u01a1 quan t\u00ecnh b\u00e1o Trung Qu\u1ed1c c\u1ea1nh tranh theo c\u00e1c quy t\u1eafc m\u00e0 v\u1ec1 c\u01a1 b\u1ea3n kh\u00e1c v\u1edbi c\u00e1c c\u01a1 quan t\u00ecnh b\u00e1o ph\u01b0\u01a1ng T\u00e2y. Kh\u00f4ng gi\u1ed1ng nh\u01b0 c\u00e1c c\u01a1 quan gi\u00e1n \u0111i\u1ec7p c\u1ee7a M\u1ef9 ho\u1eb7c ch\u00e2u \u00c2u, MSS kh\u00f4ng tu\u00e2n theo ph\u00e1p quy\u1ec1n hay gi\u00e1m s\u00e1t ch\u00ednh tr\u1ecb \u0111\u1ed9c l\u1eadp. H\u1ecd c\u0169ng kh\u00f4ng ch\u1ecbu tr\u00e1ch nhi\u1ec7m c\u00f4ng khai tr\u01b0\u1edbc c\u00f4ng d\u00e2n Trung Qu\u1ed1c ho\u1eb7c b\u1ecb b\u00e1o ch\u00ed t\u1ef1 do gi\u00e1m s\u00e1t. Nh\u1eefng kh\u00e1c bi\u1ec7t n\u00e0y c\u00f3 ngh\u0129a l\u00e0 nh\u1eefng tuy\u00ean b\u1ed1 nh\u01b0 \u201ct\u1ea5t c\u1ea3 c\u00e1c qu\u1ed1c gia \u0111\u1ec1u d\u00f9ng gi\u00e1n \u0111i\u1ec7p,\u201d th\u01b0\u1eddng \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1eed d\u1ee5ng \u0111\u1ec3 gi\u1ea3m nh\u1eb9 ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng gi\u00e1n \u0111i\u1ec7p c\u1ee7a Trung Qu\u1ed1c, c\u00f3 th\u1ec3 g\u00e2y hi\u1ec3u nh\u1ea7m m\u1ed9t c\u00e1ch nguy hi\u1ec3m. Ch\u1ec9 v\u00ec t\u1ea5t c\u1ea3 c\u00e1c \u0111\u1ed9i qu\u00e2n \u0111\u1ec1u c\u00f3 s\u00fang kh\u00f4ng c\u00f3 ngh\u0129a l\u00e0 ch\u00fang gi\u1ed1ng nhau. Kh\u00e1c v\u1edbi c\u00e1c c\u01a1 quan t\u00ecnh b\u00e1o ph\u01b0\u01a1ng T\u00e2y, g\u1ea7n nh\u01b0 kh\u00f4ng c\u00f3 h\u1ea1n ch\u1ebf n\u00e0o tr\u00ean c\u00e1c c\u01a1 quan t\u00ecnh b\u00e1o Trung Qu\u1ed1c ho\u1eb7c Nga. Tr\u00ean th\u1ef1c t\u1ebf, h\u1ec7 th\u1ed1ng gi\u00e1n \u0111i\u1ec7p c\u1ee7a Trung Qu\u1ed1c v\u00e0 Nga ch\u1ec9 b\u1ecb gi\u1edbi h\u1ea1n b\u1edfi hi\u1ec7u qu\u1ea3 ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng \u2013 ngh\u0129a l\u00e0 nh\u1eefng g\u00ec h\u1ecd c\u00f3 th\u1ec3 gi\u1ea5u tr\u00f3t l\u1ecdt. Ch\u00ednh ph\u1ee7 v\u00e0 c\u00f4ng ch\u00fang ph\u01b0\u01a1ng T\u00e2y c\u1ea7n th\u1ee9c t\u1ec9nh tr\u01b0\u1edbc m\u1ed1i \u0111e d\u1ecda n\u00e0y.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>M\u1ed0I TH\u00d9 C\u0168, V\u0168 KH\u00cd M\u1edaI<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Trong Chi\u1ebfn tranh L\u1ea1nh, c\u1ea3 M\u1ef9 v\u00e0 Li\u00ean X\u00f4 \u0111\u1ec1u c\u00f4ng nghi\u1ec7p h\u00f3a vi\u1ec7c thu th\u1eadp th\u00f4ng tin t\u00ecnh b\u00e1o, s\u1eed d\u1ee5ng m\u00e1y t\u00ednh \u0111\u1ec3 t\u1ea5n c\u00f4ng m\u1eadt m\u00e3 c\u1ee7a nhau. Ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng gi\u00e1n \u0111i\u1ec7p \u0111i t\u1eeb tr\u00ean \u0111\u1ea5t li\u1ec1n, xu\u1ed1ng bi\u1ec3n s\u00e2u, v\u00e0o t\u1ea7ng b\u00ecnh l\u01b0u, th\u1eadm ch\u00ed l\u00ean t\u1eadn kh\u00f4ng gian. Ng\u00e0y nay, c\u00e1c ch\u00ednh ph\u1ee7 ph\u01b0\u01a1ng T\u00e2y \u0111ang \u1edf trong m\u1ed9t cu\u1ed9c chi\u1ebfn tranh l\u1ea1nh m\u1edbi v\u1edbi Nga v\u00e0 Trung Qu\u1ed1c, nh\u1eefng n\u01b0\u1edbc m\u1ed9t l\u1ea7n n\u1eefa \u0111ang bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i b\u1ea3n ch\u1ea5t c\u1ee7a ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng gi\u00e1n \u0111i\u1ec7p. Cu\u1ed9c chi\u1ebfn m\u1edbi n\u00e0y kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 s\u1ef1 l\u1eb7p l\u1ea1i c\u1ee7a cu\u1ed9c chi\u1ebfn tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, nh\u01b0ng n\u00f3 c\u00f3 nh\u1eefng \u0111i\u1ec3m t\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed3ng v\u00e0 ti\u1ebfp n\u1ed1i, bao g\u1ed3m c\u1ea3 s\u1ef1 b\u1ea5t c\u00e2n x\u1ee9ng r\u00f5 r\u1ec7t trong xung \u0111\u1ed9t t\u00ecnh b\u00e1o \u0110\u00f4ng-T\u00e2y. C\u00e1c c\u01a1 quan b\u00ed m\u1eadt c\u1ee7a ph\u01b0\u01a1ng T\u00e2y t\u1eebng r\u1ea5t kh\u00f3 thu th\u1eadp th\u00f4ng tin t\u00ecnh b\u00e1o \u0111\u00e1ng tin c\u1eady v\u1ec1 c\u00e1c \u201cqu\u1ed1c gia c\u1ea3nh s\u00e1t\u201d \u0111\u00f3ng c\u1eeda sau B\u1ee9c m\u00e0n S\u1eaft. Gi\u1edd \u0111\u00e2y, th\u1eadm ch\u00ed c\u00f2n kh\u00f3 kh\u0103n h\u01a1n \u0111\u1ec3 h\u1ecd ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng hi\u1ec7u qu\u1ea3 \u1edf Nga ho\u1eb7c Trung Qu\u1ed1c, do c\u00e1c h\u1ec7 th\u1ed1ng gi\u00e1m s\u00e1t n\u1ed9i \u0111\u1ecba c\u1ee7a hai n\u01b0\u1edbc n\u00e0y. Trong khi \u0111\u00f3, Nga v\u00e0 Trung Qu\u1ed1c t\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed1i d\u1ec5 d\u00e0ng \u0111\u00e1nh c\u1eafp b\u00ed m\u1eadt t\u1eeb c\u00e1c x\u00e3 h\u1ed9i m\u1edf, t\u1ef1 do, v\u00e0 d\u00e2n ch\u1ee7 c\u1ee7a ph\u01b0\u01a1ng T\u00e2y, gi\u1ed1ng nh\u01b0 Li\u00ean X\u00f4 \u0111\u00e3 l\u00e0m tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3.<\/p>\n\n\n\n<p>Nh\u01b0ng nh\u1eefng \u0111i\u1ec3m t\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed3ng gi\u1eefa hai cu\u1ed9c xung \u0111\u1ed9t si\u00eau c\u01b0\u1eddng kh\u00f4ng n\u00ean khi\u1ebfn ch\u00fang ta qu\u00ean \u0111i nh\u1eefng kh\u00e1c bi\u1ec7t c\u1ee7a ch\u00fang. Quy m\u00f4 kinh t\u1ebf kh\u1ed5ng l\u1ed3 c\u1ee7a Trung Qu\u1ed1c v\u00e0 s\u1ef1 h\u1ed9i nh\u1eadp v\u00e0o n\u1ec1n kinh t\u1ebf to\u00e0n c\u1ea7u khi\u1ebfn h\u1ecd kh\u00e1c bi\u1ec7t v\u1edbi Li\u00ean X\u00f4. C\u00f4ng ngh\u1ec7 th\u00f4ng tin ng\u00e0y nay c\u0169ng kh\u00e1c nhi\u1ec1u so v\u1edbi trong qu\u00e1 kh\u1ee9. Ch\u1eb3ng h\u1ea1n, c\u00e1c c\u00f4ng ty v\u1ec7 tinh th\u01b0\u01a1ng m\u1ea1i hi\u1ec7n cung c\u1ea5p nh\u1eefng kh\u1ea3 n\u0103ng m\u00e0 cho \u0111\u1ebfn g\u1ea7n \u0111\u00e2y ch\u1ec9 thu\u1ed9c v\u1ec1 c\u00e1c ch\u00ednh ph\u1ee7. T\u00ecnh b\u00e1o ngu\u1ed3n m\u1edf v\u00e0 t\u00ecnh b\u00e1o th\u01b0\u01a1ng m\u1ea1i c\u0169ng \u0111ang bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i an ninh qu\u1ed1c gia. Trong Chi\u1ebfn tranh L\u1ea1nh, kho\u1ea3ng 80% th\u00f4ng tin t\u00ecnh b\u00e1o c\u1ee7a M\u1ef9 \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1ea5y t\u1eeb c\u00e1c ngu\u1ed3n b\u00ed m\u1eadt v\u00e0 20% \u0111\u1ebfn t\u1eeb c\u00e1c ngu\u1ed3n m\u1edf. Ng\u00e0y nay, t\u1ef7 l\u1ec7 n\u00e0y \u0111\u01b0\u1ee3c cho l\u00e0 \u0111\u00e3 b\u1ecb \u0111\u1ea3o ng\u01b0\u1ee3c. T\u01b0\u01a1ng lai c\u1ee7a t\u00ecnh b\u00e1o ph\u01b0\u01a1ng T\u00e2y kh\u00f4ng n\u1eb1m \u1edf ch\u00ednh ph\u1ee7 m\u00e0 \u1edf khu v\u1ef1c t\u01b0 nh\u00e2n. Th\u00e1ch th\u1ee9c \u0111\u1ed1i v\u1edbi c\u00e1c ch\u00ednh ph\u1ee7 ph\u01b0\u01a1ng T\u00e2y l\u00e0 khai th\u00e1c kh\u1ea3 n\u0103ng c\u1ee7a c\u00e1c nh\u00e0 cung c\u1ea5p th\u00f4ng tin t\u00ecnh b\u00e1o th\u01b0\u01a1ng m\u1ea1i. \u0110i\u1ec1u n\u00e0y \u0111\u00f2i h\u1ecfi m\u1ed9t quan h\u1ec7 \u0111\u1ed1i t\u00e1c c\u00f4ng-t\u01b0 m\u1edbi.<\/p>\n\n\n\n<p>Tuy nhi\u00ean, khi n\u00f3i \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c thu th\u1eadp th\u00f4ng tin t\u00ecnh b\u00e1o \u1edf c\u00e1c qu\u1ed1c gia c\u1ea3nh s\u00e1t \u0111\u00f3ng c\u1eeda, \u0111i\u1ec1u m\u00e0 c\u00e1c ch\u00ednh ph\u1ee7 ph\u01b0\u01a1ng T\u00e2y c\u1ea7n h\u01a1n h\u1ebft l\u00e0 tr\u00ed t\u01b0\u1edfng t\u01b0\u1ee3ng. Tr\u00ed t\u01b0\u1edfng t\u01b0\u1ee3ng l\u00e0 th\u1ee9 \u0111\u00e3 khi\u1ebfn CIA ph\u00e1t tri\u1ec3n nh\u1eefng chi\u1ebfc m\u00e1y bay t\u1ea7m cao U-2 c\u00f3 kh\u1ea3 n\u0103ng do th\u00e1m \u0111\u1eb1ng sau B\u1ee9c m\u00e0n S\u1eaft, khi c\u00e1c ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p kh\u00e1c l\u00e0 kh\u00f4ng th\u1ec3. Ng\u00e0y nay, tr\u00ed t\u01b0\u1edfng t\u01b0\u1ee3ng l\u00e0 \u0111i\u1ec1u c\u1ea7n thi\u1ebft trong c\u00e1c l\u0129nh v\u1ef1c h\u00e0ng \u0111\u1ea7u c\u1ee7a an ninh qu\u1ed1c gia, bao g\u1ed3m thu th\u1eadp th\u00f4ng tin t\u00ecnh b\u00e1o ngu\u1ed3n m\u1edf, s\u1eed d\u1ee5ng m\u00e1y h\u1ecdc v\u00e0 tr\u00ed tu\u1ec7 nh\u00e2n t\u1ea1o c\u0169ng nh\u01b0 \u0111i\u1ec7n to\u00e1n l\u01b0\u1ee3ng t\u1eed. \u0110\u00e2y s\u1ebd l\u00e0 nh\u1eefng v\u0169 kh\u00ed c\u1ee7a chi\u1ebfn tranh l\u1ea1nh trong th\u1ebf k\u1ef7 n\u00e0y \u2013 v\u00e0 l\u00e0 nh\u1eefng th\u1ee9 s\u1ebd quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh k\u1ebft qu\u1ea3 c\u1ee7a n\u00f3.<\/p>\n\n\n\n<p><em>Calder Walton l\u00e0 Tr\u1ee3 l\u00fd Gi\u00e1m \u0111\u1ed1c D\u1ef1 \u00e1n L\u1ecbch s\u1eed \u1ee8ng d\u1ee5ng v\u00e0 D\u1ef1 \u00e1n T\u00ecnh b\u00e1o t\u1ea1i Trung t\u00e2m Khoa h\u1ecdc v\u00e0 Quan h\u1ec7 Qu\u1ed1c t\u1ebf Belfer c\u1ee7a Tr\u01b0\u1eddng Harvard Kennedy. \u00d4ng l\u00e0 t\u00e1c gi\u1ea3 cu\u1ed1n s\u00e1ch \u201cSpies: The Epic Intelligence War Between East and West.\u201d<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Ngu\u1ed3n:<\/strong>&nbsp;Calder Walton, \u201c<a href=\"https:\/\/www.foreignaffairs.com\/china\/russia-china-intelligence-new-spy-wars-undermine-america\">The New Spy Wars<\/a>,\u201d&nbsp;<em>Foreign Affairs,<\/em>&nbsp;19\/07\/2023<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Bi\u00ean d\u1ecbch:<\/strong>&nbsp;Nguy\u1ec5n Th\u1ecb Kim Ph\u1ee5ng<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/nghiencuuquocte.org\/2023\/07\/21\/cuoc-chien-gian-diep-moi-giua-cac-cuong-quoc\/\">B\u1ea3n ti\u1ebfng Vi\u1ec7t<\/a> c\u1ee7a Nghi\u00ean c\u1ee9u Qu\u1ed1c t\u1ebf.<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Trung Qu\u1ed1c v\u00e0 Nga \u0111\u00e3 s\u1eed d\u1ee5ng c\u00e1c c\u01a1 quan t\u00ecnh b\u00e1o \u0111\u1ec3 l\u00e0m suy y\u1ebfu M\u1ef9 nh\u01b0 th\u1ebf n\u00e0o?<\/p>\n<p>Chi\u1ebfn tranh L\u1ea1nh ch\u01b0a bao gi\u1edd k\u1ebft th\u00fac. Ch\u00ed \u00edt th\u00ec \u0111\u00f3 l\u00e0 quan \u0111i\u1ec3m c\u1ee7a T\u1ed5ng th\u1ed1ng Nga Vladimir Putin. D\u1ea5u hi\u1ec7u r\u00f5 r\u00e0ng nh\u1ea5t cho th\u1ea5y \u0110i\u1ec7n Kremlin v\u1eabn ti\u1ebfp t\u1ee5c cu\u1ed9c chi\u1ebfn v\u0129 \u0111\u1ea1i ch\u1ed1ng l\u1ea1i ph\u01b0\u01a1ng T\u00e2y ngay c\u1ea3 sau khi Li\u00ean X\u00f4 s\u1ee5p \u0111\u1ed5 l\u00e0 ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng c\u1ee7a c\u00e1c c\u01a1 quan t\u00ecnh b\u00e1o v\u00e0 an ninh Nga. Th\u00f4ng qua c\u00e1c chi\u1ebfn d\u1ecbch c\u1ee7a m\u00ecnh, v\u00e0 qua quy\u1ec1n l\u1ef1c to l\u1edbn m\u00e0 h\u1ecd n\u1eafm gi\u1eef trong x\u00e3 h\u1ed9i Nga, h\u1ecd \u0111\u00e3 ti\u1ebfp t\u1ee5c nh\u1eefng g\u00ec m\u00e0 t\u00ecnh b\u00e1o Li\u00ean X\u00f4 \u0111\u00e3 b\u1ecf d\u1edf. K\u1ec3 t\u1eeb n\u0103m 1991, c\u00e1c c\u01a1 quan n\u00e0y \u0111\u00e3 b\u1ecb th\u00fac \u0111\u1ea9y b\u1edfi m\u1ed9t chi\u1ebfn l\u01b0\u1ee3c ph\u1ee5c th\u00f9, nh\u1eb1m l\u00e0m cho n\u01b0\u1edbc Nga v\u0129 \u0111\u1ea1i tr\u1edf l\u1ea1i v\u00e0 \u0111\u1ea3o ng\u01b0\u1ee3c tr\u1eadt t\u1ef1 qu\u1ed1c t\u1ebf do M\u1ef9 l\u00e3nh \u0111\u1ea1o sau Chi\u1ebfn tranh L\u1ea1nh. Cu\u1ed9c chi\u1ebfn c\u1ee7a Putin \u1edf Ukraine l\u00e0 k\u1ebft c\u1ee5c \u0111\u1eabm m\u00e1u c\u1ee7a chi\u1ebfn l\u01b0\u1ee3c \u0111\u00f3.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3,25,26,15,18],"tags":[42],"class_list":["post-449","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-chinh-tri","category-hoa-ky","category-nga","category-the-gioi","category-trung-quoc","tag-calder-walton"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/diendanduytan.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/449","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/diendanduytan.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/diendanduytan.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/diendanduytan.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/diendanduytan.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=449"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/diendanduytan.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/449\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/diendanduytan.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=449"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/diendanduytan.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=449"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/diendanduytan.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=449"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}